Osnovni cilj svih aktivnosti koje Uprava za bezbjednost hrane, veterine i fitosanitarne poslove sprovodi je očuvanje javnog zdravlja i unapređenje sistema bezbjednosti hrane u Crnoj Gori, kazao je za Biznis.me, direktor Uprave Vladimir Đaković.
„Svakodnevnim radom inspekcijskih službi, kontrolama pri uvozu i na tržištu, kao i jačanjem sistema procjene i upravljanja rizicima, gradimo povjerenje građana u sistem bezbjednosti hrane. Nastavićemo da primjenjujemo najviše evropske standarde kako bi svaki proizvod na tržištu bio bezbjedan za potrošače“, istakao je Đaković naglašavajući da je naša država u završnoj fazi pregovora za pristupanje Evropskoj uniji, Poglavlja 12 – Bezbjednost hrane, veterina i fitosanitarni nadzor, jednog od najsloženijih pregovaračkih poglavlja.
„Usvojen je veliki broj zakona, uredbi i pravilnika čime je ostvaren značajan napredak u usklađivanju sa standardima Evropske unije, što potvrđuje Evropska agenacija za bezbjednost hrane (EFSA), koja Upravu prepoznaje kao pouzdanog i kredibilnog partnera.“, kazao je naš sagovornik.
Poručio je građanima da vjeruju nadležnim službama jer svaki propis koji usvoji kao i kontrola i inspekcijski nadzor koji sprovode ,imaju za cilj – zaštitu zdravlja građana, jer, uvjerava, svoj posao ne posmatraju kao administrativnu obavezu, već kao odgovornost prema svakom građaninu od najmanjeg do najstarijeg uzrasta.
Đaković je istakao da se Crna Gora odnedavno priključila mjeri Evropske unije kojom se privremeno obustavlja uvoz mesa i drugih proizvoda životinjskog porijekla iz Brazila, napominjući da cijelu Crnu Goru trenutno pokriva 13 inspektora za bezbjednost hrane. Istakao je da su dobili sredstva od države za zapošljavanje oko 20 novih službenika, uglavnom u inspekcijskom dijelu, pa očekuje da će kontrola uvoza hrane biti još bolja.
Naveo je da je Crna Gora dio evropske kampanje Safe2Eat 2026, koja nije prva EFSA kampanja u kojoj država učestvuje, i podsjetio na ranije inicijative, poput suzbijanja bolesti kod životinja do kampanja poput Plant Health for Life.
„EFSA kampanja Safe2Eat izuzetno je važna za Crnu Goru i njene građane, kako zbog činjenice da je država prepoznata kao pouzdan partner te evropske organizacije, najvećeg autoriteta za bezbjednost hrane, tako i zbog informisanja građana o njihovoj odgovornosti pri bezbjednom čuvanju i konzumaciji hrane“, istakao je Đaković.
Napominje da je EFSA (European Food Safety Authority) najveći evropski autoritet za bezbjednost hrane, a njene kampanje se, kaže naš sagovornik, temelje na strogo naučnim činjenicama, te da su zahvaljujući toj organizaciji izmijenjeni brojni zakoni u Evropskoj uniji.
„Safe2Eat je veoma dobra kampanja koja treba da informiše građane o tome koliko su oni sami odgovorni za bezbjednost hrane koju konzumiraju. Kupovinom u marketu ta odgovornost ne prestaje jer se hrana nosi kući pa
potrošač treba pravilno da je čuva“, navodi Đaković i upozorava kupce da pažljivo čitaju deklaraciju ispisanu sitnim slovima na poleđini.
„Tu su informacije o nutritivnim vrijednostima, sastavu, ali i uslovima čuvanja bilo da je riječ o suvom, hladnom ili tamnom mjestu i na kojoj temperaturi. Hranu možemo bezbjedno konzuimirati samo ako to poštujemo“, izričit je naš sagovornik. Podsjetio je na poseban kutak za potrošače koji se nalazi na sajtu Uprave za bezbjednost hrane, veterine i fitosanitarne poslove, u kojem je smješteno deset najvažnijih savjeta, i pozvao građane da ih primjenjuju.
„ Analizom rizika, kontrolom na terenu i drugim aktivnostima koje sprovodimo zasniva se i gradi povjerenje građana treba da se zasniva na analizi rizika koju sprovodimo“, ističe Đaković i podsjeća na slabe tačke Uprave posebno nedostatak inspektora.
Prema podacima Uprave za bezbjednost hrane, veterinu i fotosanitarne poslove u prošloj godini iz Brazila uvezla 2.108,65 tona pilećeg i 1.819,24 tone goveđeg mesa. Od prošle sedmice tog mesa neće biti na trpezi jer je Crna Gora privremeno obustavila uvoz. Sa naše granice tokom juna i jula vraćene su zbog neispravnosti i veće količine druge hrane među kojima su pirinač, brašno, zelene banane, maline, grožđe, šampinjoni, paradajz, krastavci…..
Poglavlje 12 – bezbjednost hrane, veterinarstvo i fitosanitarni nadzor moglo bi biti zatvoreno do kraja oktobra ove godine, kazao je ranije glavni pregovarač s Evropskom unijom Predrag Zenović.
„Politika bezbjednosti hrane postaje jedan od najjasnijih pokazatelja spremnosti Crne Gore za članstvo. Bezbjednost hrane nije samo regulatorna obaveza. U slučaju Crne Gore, ona je test povjerenja Evropske komisije, država članica i građana. Građani Evropu ne doživljavaju kroz pregovaračka dokumenta. Građani Evropu osjećaju kada znaju da je hrana na njihovoj trpezi bezbjedna, kontrolisana i proizvedena po najvišim standardima. Zato poglavlje 12 predstavlja jedno od najzahtjevnijih, ali i najvažnijih poglavlja u procesu pristupanja“,poručio je Zenović.
Što je Poglavlje 12?
Pregovaračko poglavlje 12 obuhvata sve mjere i standarde koje država kandidat mora primijeniti kako bi obezbijedila sigurne i kvalitetne prehrambene proizvode na svom tržištu, osigurala zdravlje ljudi, životinja i bilja, te omogućila nesmetan pristup zajedničkom tržištu EU.
Pregovaračko poglavlje 12 – Bezbjednost hrane, veterinarstvo i fitosanitarni nadzor je otvoreno na Međuvladinoj konferenciji u Briselu održanoj 30. juna 2016. godine. Pregovarajući ovo poglavlje država kandidat treba da se uskladi sa zakonodavstvom EU kao i da ojača administrativne kapacitete koji će biti sposobni da sprovode zakonodavstvo. Pored toga, nužno je i sagraditi i unaprijediti neophodnu infrastrukturu, a sve u skladu sa EU standardima.
Pročitajte još:
Koja je korist za Crnu Goru od ovog poglavlja?
Pregovori u okviru ovog poglavlja donose značajne koristi za državu kandidata. Usklađivanjem sa evropskim standardima, država unapređuje kvalitet i bezbjednost hrane, što direktno utiče na zdravlje građana i podizanje povjerenja potrošača. Modernizacija veterinarskih i fitosanitarnih sistema omogućava efikasniju kontrolu bolesti životinja i zaštitu biljnog zdravlja, čime se smanjuju rizici od zaraza i štetočina. Time se otvara i pristup evropskom tržištu za domaće proizvode, uz poboljšanje konkurentnosti poljoprivrednog sektora.
Puno članstvo u EU dodatno garantuje kontinuitet ovih standarda, omogućavajući stabilniji ekonomski razvoj, podsticaje kroz zajedničke politike i veću integraciju u evropske lance snabdijevanja. Hrana koja se proizvodi u Crnoj Gori imaće slobodan put do evropskih potrošača, a domaćim potrošačima biće garantovani isti visoki standardi bezbednosti hrane koju trenutno imaju evropski potrošači.
