Iako EU istorijski nije poznata po tome da pojedinim državama omogućuje fleksibilne modele članstva, evropski funkcioneri navodno su otvoreni prema mogućnosti da se Kanada pridruži kao „pridružena članica”, rekli su za Journal anonimni dužnosnici iz Kanade i EU-a.
Ovo bi moglo predstavljati najveću preorijentaciju kanadske ekonomije u posljednjih nekoliko decenija. Sjedinjene Američke Države su dugo bile najveći trgovinski partner Kanade, a 2025. godine oko 72% kanadskog izvoza je išlo preko južne granice u Sjedinjene Američke Države, prenosi Forbes Hrvatska.
Detalji mogućeg sporazuma se još uvijek razrađuju, izvijestio je Journal, ali sporazum bi mogao dovesti do povećanja trgovine između Kanade i EU. Potencijalno bi mogao uključivati transport gnojiva preko Arktika i izgradnju novih plinovoda, što bi moglo pomoći Evropi da okonča svoju ovisnost o ruskom prirodnom plinu.
Sporazum bi takođe mogao uključivati saradnju EU i Kanade na polaganju novih podmorskih kablova, lansiranju satelita i izgradnji podatkovnih centara, u vrijeme kada su ljudi s obje strane Atlantika sve oprezniji prema američkim tehnološkim kompanijama.
Kanadski premijer Mark Carney ima dugu istoriju veza s Evropom i Ujedinjenim Kraljevstvom. Studirao je na Univerzitetu Oxford i bio je guverner Banke Engleske, britanske centralne banke, od 2013. do 2020. godine. Prema Journalu, on je u redovnom kontaktu s visokim evropskim zvaničnicima, uključujući francuskog predsjednika Emmanuela Macrona. Njih dvojica su takođe razgovarali o planovima da se Kanađanima omogući život i rad u Evropi bez viza.
Navodno Carney takođe želi da se Kanada pridruži programu studentske razmjene EU, koji studentima omogućava studiranje na univerzitetima u drugim zemljama.
Putovanje u Evropu
Carney sljedeće sedmice putuje u Evropu, sa zaustavljanjima u Liverpoolu i Strasbourgu. Planirano je da se obrati Evropskom parlamentu, prisustvuje govoru o stanju Unije i „sastane se sa članovima Evropskog parlamenta kako bi ojačao veze Kanade sa EU u oblastima kao što su trgovina, investicije i sigurnost“, prema kabinetu kanadskog premijera.
Pročitajte još:
Još nije jasno hoće li Carney tokom putovanja objaviti konkretnije planove u vezi sa traženjem statusa „pridruženog člana“.
Trgovinski rat
Vijest o pregovorima sa EU dolazi u trenutku kada je Kanada i dalje upletena u trgovinski rat sa SAD-om, nakon što je Carney naredio kanadskim pregovaračima da se povuku iz razgovora sa svojim američkim kolegama u augustu.
Kanada i SAD su nametnule recipročne tarife jedna drugoj, a Bijela kuća je dodatno eskalirala sukob posljednjih dana. Predsjednik Donald Trump prošle sedmice zabranio je uvoz određenih kanadskih mliječnih proizvoda, alkoholnih pića i druge robe te zaprijetio da će zabraniti kanadskom proizvođaču aviona Bombardier prodaju aviona proizvedenih izvan SAD-a na američkom tržištu.
Od povratka na vlast 2025. godine, Trump je više puta prijetio Kanadi i podrugljivo je nazivao „51. državom“. Usred trgovinskog spora u augustu, otišao je toliko daleko da je promijenio službeni naziv jezera Ontario u „Jezero Amerika“.
