Godišnja inflacija u Crnoj Gori u septembru dostigla je 5,2 odsto, najviši nivo od početka 2026. godine, pokazuju podaci Monstata. Najveći doprinos godišnjem rastu cijena dala su goriva i maziva za motorna vozila, koji su skuplji 32,8 odsto nego u istom mjesecu prošle godine.
Potrošačke cijene u septembru porasle su 0,5 odsto u odnosu na avgust, dok su u prvih devet mjeseci u prosjeku bile 3,7 odsto više nego u istom periodu 2025. godine. U poređenju sa decembrom prošle godine, ukupni nivo cijena viši je 6,1 odsto, prenosi portal Investitor.
Godišnja inflacija ubrzala je sa 3,8 odsto u julu na 4,5 odsto u avgustu i 5,2 odsto u septembru. Mjesečni rast cijena istovremeno je usporio sa avgustovskih 1,2 na 0,5 odsto, što pokazuje da slabije poskupljenje u odnosu na prethodni mjesec može pratiti veći rast u odnosu na godinu ranije.
Goriva i maziva daju najveći doprinos godišnjoj inflaciji
Poskupljenje goriva i maziva za motorna vozila doprinijelo je godišnjoj inflaciji sa 1,84 procentna poena, odnosno približno trećinom ukupne stope. Cijene u široj grupi prevoza porasle su 18,5 odsto u odnosu na septembar prošle godine, što je najveći godišnji rast među glavnim potrošačkim grupama.
Značajan doprinos dali su i duvan, koji je poskupio 15 odsto, te meso i prerađevine od mesa, skuplji 4,7 odsto. Njihov uticaj na ukupnu godišnju inflaciju iznosio je 0,43, odnosno 0,42 procentna poena.
Usluge restorana, kafea i sličnih objekata skuplje su 6,9 odsto, mobilne telefonije 7,7 odsto, a popravke i održavanja vozila 8,8 odsto. Usluge održavanja, popravke i sigurnosti stambenog objekta poskupjele su 12,9 odsto.
U septembru najviše uticala poskupljenja odjeće i povrća
Najveći doprinos rastu cijena u odnosu na avgust dala je odjeća, koja je poskupjela 5,3 odsto, a zatim povrće, krtolasto povrće i mahunarke, sa rastom od 5,4 odsto. Njihov uticaj na mjesečnu inflaciju iznosio je 0,19, odnosno 0,16 procentnih poena.
Goriva i maziva za motorna vozila u septembru su poskupjeli 1,7 odsto, cipele i ostala obuća tri odsto, a čvrsta goriva 1,5 odsto. Cijene mlijeka, ostalih mliječnih proizvoda i jaja porasle su 0,4 odsto.
Posmatrano po glavnim grupama, najveći mjesečni rast zabilježen je kod odjeće i obuće, od 4,3 odsto. Pokućstvo i rutinsko održavanje stana poskupjeli su 0,9 odsto, prevoz 0,8 odsto, a hrana i bezalkoholna pića 0,6 odsto.
Hrana i bezalkoholna pića na godišnjem nivou skuplji su 2,6 odsto. Ova grupa čini približno 33,6 odsto pondera u potrošačkoj korpi koju Monstat koristi za obračun inflacije, pa i umjerenije promjene njenih cijena imaju značajnu težinu u ukupnom indeksu.
Smještaj pojeftinio mjesečno, ali ostao skuplji nego lani
Rast ukupnih cijena u septembru ublažilo je pojeftinjenje usluga smještaja od 5,9 odsto u odnosu na avgust. Cijene vazdušnog prevoza putnika pale su 3,6 odsto, ulja i masti jedan odsto, a šećera, slatkiša i deserata 0,6 odsto.
Pročitajte još:
Usluge smještaja, međutim, i dalje su bile 6,2 odsto skuplje nego u septembru 2025. godine. Na godišnjem nivou pojeftinili su voće i orašasti plodovi za 6,5 odsto, šećer, slatkiši i deserti za 3,7 odsto, te snabdijevanje vodom za 11,2 odsto.
Harmonizovana inflacija iznosila 5,5 odsto
Inflacija mjerena harmonizovanim indeksom potrošačkih cijena, koji omogućava poređenje sa zemljama Evropske unije, u septembru je iznosila 5,5 odsto na godišnjem nivou. U avgustu je bila 4,6 odsto. Mjesečni rast harmonizovanog indeksa iznosio je 0,3 odsto.
Nacionalni indeks potrošačkih cijena i harmonizovani indeks razlikuju se po obuhvatu potrošnje i ponderima. Nacionalni indeks prati potrošnju rezidentnog stanovništva u zemlji i inostranstvu, dok harmonizovani obuhvata potrošnju rezidenata i nerezidenata na teritoriji Crne Gore.
