Nakon odobrenja Uprave policije, prevoznici tereta Crne Gore okupiće se na osam lokacija u šest opština, u periodu od 14. do 17. aprila. Nije im odobreno okupljanje na terminalu Luka Bar , jer bi, kako su kazali iz Uprave policije, moglo doći do potpune blokade ili ograničenje transporta roba, što bi, kako su naveli uticalo na ekonomski gubitak preduzeća, narušavanje života lokalnog stanovništva i njihovih Ustavom zagarantovanih prava i sloboda.
Predsjednik Udruženja prevoznika terta Crne Gore, Đorđe Lješnjak, za Biznis.me je kazao da će blokada na graničnim prelazima početi u utorak, u 10 časova, i trajaće tri dana. Ukoliko se njihovi zahtjevi ne ispune, planiraju produženje okupljanja, navodeći da će od blokade biti izuzeti kamioni koji prevoze ljekove, životinje i zapaljivi materijal.
Iako su iz Udruženja prevoznika terta, i tokom prvog protesta, bili obazrivi u poštovanju javnog skupa prema određenim kategorijama, iz policije su ih juče upozorili na činjenjenice i okolnosti koje bi, ukoliko se dogode, mogle dovesti do prekida javnog okupljanja od strane policije, u skladu sa odredbama Zakona.
Uprkos tome što su pokazali da poštuju zakon, iz policije su prije mjesec tvrdili da prevoznici nemaju pravo na protest, što su ovi okaraketrisali kao gušenje zagarantovanog prava. O istom su iz Uprave policije sada odlučili drugačije i saopštili ono o čemu prevoznici tereta svakodnevno govore.
„Pravo na javno okupljanje, odnosno pravo na slobodu mirnog okupljanja kao jedno od osnovnih ljudskih prava i ključnih načela garantovano je Ustavom Crne Gore i Evropskom konvencijom za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda. Ostvarivanje ovog prava je međutim, u demokratskim društvima u određenim okolnostima ograničeno zakonskim odredbama koje se tiču ograničenja u interesu nacionalne bezbjednosti ili javne bezbjednosti, sprječavanja nereda ili kriminala, zaštite zdravlja ili morala i zaštite prava i sloboda drugih, a što je u skladu sa Ustavom i Evropskom konvencijom“, istakli su iz Uprave policije.
Podsjećamo, Udruženje prevoznika tereta tražilo je od Uprave policije, minulog mjeseca, odobrenje za jednomjesečno okupljanje u blizini granica, što im je odbijeno. Na takvo rješenje uložili su tužbu Upravnom sudu, koji je istu odbio, utvrdivši da je Uprava policije pravilno ocijenila da bi održavanje takvog okupljanja ozbiljno ometalo svakodnevni život građana, slobodu kretanja i nesmetano snabdijevanje stanovništva, saopšteno je iz Upravnog suda, u čijem obrazloženju navode da su pri odlučivanju bili nošeni ocjenom da bi planirano okupljanje u trajanju od mjesec dana, s kontinuiranom blokadom teretnog saobraćaja, predstavljalo realan i predvidiv rizik za stanovništvo i privredu, te da ograničenje prijavljenog okupljanja predstavlja proporcionalnu mjeru zaštite javnog interesa – naveli su Iz Upravnog suda.
Odbijanje njihove tužbe od strane suda, nakon što im je policija zabranila protest od 23. marta do 23. aprila, prevoznici su ocijenili kao suzbijanje njihovog rada, pa su ovog puta bili izričiti da neće odustati od onog što su naumili, a to je protest.
Cilj protesta je da postanu vidljivi za institucije
„Samo prevoznicima tereta nije smanjena cijena goriva u istom procentu kao ostalima. Osim toga, imamo problema sa Ministarstvom finansija i Poreskom upravom. Mi ne tražimo nemoguće, već samo da nam se ubrza i olakša procedura povraćaja PDV-a koji bi nam garantovao jednostavnije vraćanje novca. Zahtijevamo jednake akcize i bolji model rada inspekcijskih službi na granicama“, naglasio je Lješnjak, napominjući da mnogi prevoznici zbog tih problema razmišljaju da zatvore firme jer posluju s gubitkom.
No, osim problema u zemlji, omču oko vrata stavlja im evropski sistem koji, kaže Lješnjak, ne „prepoznaje“ naše prevoznike.
„ETIAS pravila stupaju na snagu sredinom aprila, a njima se ne priznaje status kabinskih radnika, za razliku od avionskih i brodskih prevoznika, već se praktično tretiraju kao turisti – odnosno u periodu od 180 dana na teritoriji članica EU mogu da borave/rade najviše 90 dana. To pravilo predviđa da će prevoznici tereta mjesečno moći da voze kroz teritoriju EU najviše deset dana, zbog čega više neće biti konkurentni prevoznicima iz EU koji će moći lakše da dobiju sve poslove prevoza između EU i država zapadnog Balkana“, upozorava Lješnjak i naglašava da su u taj problem duboko zašli, jer se bliži sredina mjeseca i stupanje na snagu tih pravila.
U Srbiji odustali od protesta
Član Upravnog odbora poslovnog udruženja Međunarodni transport Srbije Dušan Nikolić izjavio je da prevoznici iz Srbije, ipak, neće organizovati blokade graničnih prelaza 14. aprila, iako su to ranije najavili, jer očekuju da će sa Evropskom unijom biti pronađena dodatna rješenja za profesionalne vozače koji rade u zemljama Šengena.Ipak, kako se dodaje, ukoliko se desi scenario da se vozačima zabrani rad i da vozila budu zaustavljena na granicama ili se, kako ističu iz transportnih preduzeća „nastavi nerazumno hapšenje i deportacija vozača“, prevoznici će, u skladu za zakonskim propisima, „pristupiti odbrani prava na rad profesionalnih vozača i prevoznika“.
Pročitajte još:
Prema propisima EU, vozači iz zemalja koje nisu članice mogu u okviru perioda od 180 dana boraviti najviše 90 dana unutar Šengen zone. Dodatno opterećenje predstavlja i uvođenje EES sistema, koji podrazumijeva prikupljanje biometrijskih podataka na granicama.
BiH traži hitno rješenje za njihove probleme
Preduzeća koja se bave transportom robe tvrde da je u Hrvatskoj već počelo privođenje profesionalnih vozača sa pasošem BiH, uz izricanje zabrane ulaska u Šengen u trajanju od šest mjeseci. To vide kao alarmantan signal za cijeli transportni sektor, čija se vrijednost, kako navode, procjenjuje na više milijardi eura godišnje i upozoravaju da ako se taj trend nastavi, transportna preduzeća u BiH, koja su najranjivija u regionu, suočiće se sa masovnim gašenjem.
Procjene ukazuju da bi moglo doći do gubitka čak 20.000 radnih mjesta. Ukoliko domaći prevoznici prestanu sa radom, njihovu ulogu će preuzeti strani operateri. To bi značilo da će cijena transporta biti viša za 1.000 do 1.500 eura po transportu, što će,tvrde, na kraju direktno platiti domaća privreda i građani kroz rast cijena osnovnih namirnica.
